Het is vreemd hoe een narcist je al in zijn greep kan hebben nog voor je in feite een relatie hebt.
Ik had vroeger gezworen nooit iets met een getrouwde man te beginnen.
In het begin hield ik daarom ook de boot af en chatte ik vooral met hem vanuit de positie van een vriendin. Ook al wist ik dat ik eigenlijk al een grens voorbij gestoken was.
Maar het verhaal dat me verteld werd, en de houding die hij had, gaf alle schijn dat de relatie helemaal voorbij was en dat het maar kwestie was van een administratieve futiliteit.
Voor hem zal dat wel zo geweest zijn ook. Geen enkele emotionele band meer.
Volgens hem vroeg zij zelf ook al jaren om te scheiden, maar wilde hij niet. Omdat hij niet de zoveelste gefaalde relatie wilde hebben.
Je zou toch voor minder medelijden hebben, nee? En respect hebben voor zijn opoffering?
Het kwam niet bij me op dat er wel eens meer kon zitten achter haar vraag.
Ook kwam het niet bij me op dat zijn uitspraken zelfs niet eens waar zouden kunnen zijn.
Zijn verhaal was een mengeling van waarheden en leugens, zo blijkt nu. Maar het is die subtiele mengeling die ervoor zorgt dat het heel aannemelijk lijkt. Hij leek verantwoordelijkheid te nemen voor een deel van het falen van zijn relaties. En iemand die verantwoordelijkheid neemt is toch te waarderen.
Ik weet natuurlijk nu dat die verantwoordelijkheid eigenlijk gewoon excuses waren. Als je zegt dat je het jammer vond dat je iemand uitscheldt, maar dat die het zelf uitgelokt had, is dat geen verantwoordelijkheid nemen.
Ze doen je ook twijfelen aan je eigen realiteit. Ik heb me vaak schuldig gevoeld bijvoorbeeld over het feit dat ik in zijn val getrapt ben. Dat ik mijn eigen regels overtreden heb.
Het is een spel van misleiding. Je wordt echt aan een bepaalde werkwijze en behandeling onderworpen die maar één doel heeft: je over je eigen grenzen heen laten gaan, zodat je uiteindelijk geen verweer meer hebt.
Ik herinner me dat we soms aan het videobellen waren op skype, en we plots moesten overschakelen op geschreven tekst, omdat zijn vrouw daar toen rondliep.
Ik zat toen al zo diep in zijn web vast, dat ik daar eigenlijk weinig schroom over voelde. Iets vanbinnen zei me dat er iets niet okee was, maar ik had medelijden met hem. Zo’n b*tch van een vrouw waar hij niet van wegraakte. Volgens hem dan toch. En ik geloofde het allemaal.
Zelfs naar zijn kinderen toe had hij daar ook geen schaamte over. Hij liet aan zijn zoon, toen een jaar of 16 als ik me niet vergis, zien dat hij een nieuwe vriendin had. Het kind had toen al tweemaal meegemaakt dat zijn vader gescheiden was. En toch wilde hij dat zijn kind in zijn “geluk” deelde. Als ik er nu aan terugdenk, kan ik amper geloven hoe totaal ongepast dat was.
En ik kan ook niet geloven hoe ik daarin meeging. Grenzen, geweten en schaamte… alles vervaagt als je in relatie bent met een narcist.
In die verliefde fase, de eerste 2 maanden, probeerde hij me ook al te isoleren van mijn vriendinnen. Ik “mocht” zogezegd alles, zoals uitgaan, maar vond het dan toch nodig om vaak te zeggen hoe bezorgd hij was dat ik uitging met vrienden, want dat mannen niet te vertrouwen waren (hoe ironisch). Als ik even enkele uurtjes met vriendinnen aan het dansen was, ontplofte de inbox van mijn gsm met liefdesbetuigingen. Die ik dan snel moest beantwoorden, of de berichtjes werden minder lief en zelfs verwijtend.
Ik voelde me toen al onbehaaglijk hierover, maar ik zag het als verliefde aanhankelijkheid en dacht dat dat wel over zou gaan. Jammer genoeg was het maar het begin van mijn lijdensweg.
De verliefde aanhankelijkheid groeide al snel uit tot heel venijnige jaloezie. Op spoken dan nog, want ik had alleen maar oog voor hem. Ik durfde ook niet anders. Een blik opzij werd vaak al verkeerd geïnterpreteerd. Ik leerde al snel dat de enige juiste manier van met hem praten was: hem in de ogen kijkend.
Zo gebeurde het regelmatig dat ik in die zwarte doodse ogen keek als hij aan het praten was, terwijl de tranen over mijn wangen liepen. Maar wegkijken durfde ik niet.
Ooit heb ik geprobeerd om weg te stappen uit zo’n situatie. Ik had de klink van de deur van de keuken al in mijn hand. Mijn andere hand werd bij de pols gegrepen en ik werd terug aan tafel gedwongen. Mijn misdaad? Ik had de pizza laten aanbranden. Ik was de nieuwe oven nog niet gewoon en ik was op van de zenuwen door de lelijke sms-en die mijn telefoon overspoelden terwijl hij onderweg naar huis was. Gefrustreerd door de dagelijkse file. Dan was ik de gebruikelijke pispaal om alles op uit te storten. Voeg daar dan aangebrande pizza aan toe en je hebt een scenario voor een avondje “uitgescholden worden”.
Niet dat daar een reden voor nodig was, eigenlijk. Zo’n avondjes waren “normaal” geworden in mijn leven.
Er werd ook heel veel geprojecteerd op me.
Ik werd zo goed als schuldig bevonden voor alle zonden van de wereld.
Alles wat zijn vorige vrouwen hem hadden aangedaan.
Alles wat op zijn werk gebeurde.
Alles wat andere chauffeurs op de baan deden.
Hoe mensen op hem reageerden op Facebook. En o wee als iemand hem durfde tegenspreken.
Als hij pijn had. Of ziek was.
Of een brief met een boete (die kwamen vaak voor) in de brievenbus..
Zijn kinderen die hun tags van zijn berichten haalden omdat ze niet wilden dat hun vrienden zijn berichten zagen op hun profiel.
Zijn familie die hem negeerde.
Zijn broers die niets meer met hem wilden te maken hebben.
Zijn ouders die niet wilden aanvaarden dat hij voor de zoveelste keer ging scheiden.
De afwas die niet gedaan was (door mijn kinderen).
De was die ik op de verkeerde manier ophing (blijkbaar was de manier die ik al 25 jaar hanteerde, niet de juiste).
Het feit dat ik niet wist wat ik juist voor de barbecue op het juiste moment naar hem moest brengen.
Ik had 2 mannen als nieuwe buren. Ik durfde met hen geen contact hebben uit angst voor zijn reactie. Maar dat hield hem niet tegen om me elke keer van overspel te beschuldigen als het in zijn hoofd kwam. Ik had mijn nieuwe buurmannen zelfs nog nooit gesproken. Als ik er nu zo aan terugdenk, vermoed ik dat dit ook projectie was. Een narcist beschuldigt jou van dingen waar ze zelf schuldig aan zijn.
Op den duur had ik een hele handleiding van gewenste en ongewenste gedragingen. En toch beschermde die me niet, want er viel meestal niet te voorspellen hoe hij op dingen ging reageren. Meer nog, hij reageerde vaak op dingen en scenario’s die zich alleen in zijn hoofd afspeelden. Hoe kan je je daartegen beschermen?
Hij was ook een meester in manipuleren. Soms merkte hij mijn angstig gedrag op en begon hij op me in te praten. Dat ik zijn reactie verkeerd zag. Dat ik niet zo overgevoelig moest zijn. Dat ik het niet persoonlijk moest nemen. Want hij zag me zo graag. Hij wilde me helemaal geen pijn doen. Volgende keer mocht ik het hem gewoon zeggen als hij me pijn deed. Of moest ik het beter negeren. Dan ging het wel vanzelf over. En net als ik me weer een beetje gehoord en veilig voelde, herhaalde het scenario zich weer.
Ik ben lang beschaamd geweest dat ik er jaar na jaar bleef in trappen.
De leugens.
De excuses.
De manipulaties.
De beloftes.
Bijna elke avond huilde ik me in slaap. Meestal lag hij dan al naast me te slapen. Zich helemaal onbewust van mijn pijn. En als ik wakker werd en hij keek opnieuw naar me met een glimlach, was ik dankbaar. Het voorval werd weer onder de mat geveegd alsof er niks gebeurd was.
Het was voor hem gemakkelijk omdat er geen sporen waren. De keren dat ik een blauwe lip of blauwe plekken op mijn armen had, duurde het wat langer eer hij terug verviel in het misbruik. Meestal net zolang het zichtbaar was.
Emotioneel en psychisch misbruik is veel gemakkelijker te negeren door de dader.
Echt schuldig denk ik niet dat hij zich ooit gevoeld heeft. Schaamte misschien wel. Maar dan eerder omdat hij zich niet had kunnen beheersen. Niet omwille van wat ik voelde.
Als een dader van misbruik ooit besef zou hebben van hoe zijn slachtoffer zich voelt, zou hij het niet meer doen. Het feit dat ze het blijven doen, is voor mij een bewijs dat ze geen schuldbesef, geen schaamte en geen geweten hebben.
En dus stoppen ze nooit tot ze gestopt worden.
Ik denk dat narcisten geluk hebben dat ze mensen meestal in hun greep kunnen houden met angst.
Want ik geloof dat, als hun slachtoffers hun angsten moesten overwinnen, er veel meer vergeldingsacties tegen hen zouden gebeuren, met fatale gevolgen.
En een klein stemmetje in mij zegt dat de wereld dan misschien wel een mooiere plaats zou zijn.
Leven na narcisme 